ChatGPT

تولد و ریشه‌ها (او کیست?)
OpenAI، سازندهٔ ChatGPT، در دسامبر 2015 در سن‌فرانسیسکو کار خود را به‌عنوان یک آزمایشگاه پژوهشی غیرانتفاعی آغاز کرد. این شرکت توسط گروهی از برجسته‌ترین چهره‌ها در جهان فناوری و هوش مصنوعی تأسیس شد، از جمله:
Sam Altman: مدیرعامل کنونی و نیروی محرکهٔ اصلیِ پروژه.
Elon Musk: حامی اولیه‌ای که بعدها به‌دلیل اختلاف‌نظر دربارهٔ جهت‌گیری شرکت در سال 2018 کنار رفت.
Ilya Sutskever: دانشمند ارشد و یکی از مغزهای پشت معماری فنی مدل‌ها.
Greg Brockman: رئیس کنونی شرکت و متخصص در زیرساخت‌های مهندسی. ChatGPT یک «شخص» نیست، اما مثل یک شخص صحبت می‌کند. دقیق‌تر بگوییم، او یک مدل بزرگ زبان (LLM) است؛ یعنی موجودی که تمام عمر کوتاهش را صرف بلعیدن و یادگیری میلیاردها کلمه، کتاب، مقاله و کد کرده تا بتواند زبان انسان را بفهمد و به همان زبان پاسخ دهد.

از کجا آمده است؟ (تبارشناسی)
اسلافش مدل‌های ساده‌تری بودند که تنها می‌توانستند کلمهٔ بعدی در یک جمله را حدس بزنند. اما «ChatGPT» با معرفی نسل‌های سوم و چهارم (GPT-3.5 و GPT-4) به شهرت جهانی رسید. او در نوامبر 2022 به عموم معرفی شد و ظرف چند روز، تبدیل به سریع‌ترین پدیدهٔ فناوری در تاریخ شد و میلیون‌ها دوست و کاربر پیدا کرد. او از دل مراکز دادهٔ عظیم و هزینه‌هایی به‌میزان میلیاردها دلار بیرون آمد تا مرز میان ماشین و انسان را محو کند.
هدف اولیهٔ بنیان‌گذاران ایجاد هوش عمومی مصنوعی (AGI) بود؛ سیستمی که بتواند در اکثر کارهای با ارزش اقتصادی هم‌سطح یا فراتر از انسان عمل کند. دیدگاه اصلی آن‌ها بر سه ستون استوار بود:
سود برای بشریت: تضمین اینکه هوش مصنوعی در انحصار گروهی محدود قرار نگیرد و منافع آن به کل بشر برسد.
ایمنی: توسعهٔ ابزارهایی که، برخلاف سناریوهای علمی-تخیلی، قابل کنترل باشند و به انسان‌ها آسیب نزنند.
متن‌باز (در ابتدا): آن‌ها قصد داشتند پژوهش‌های خود را به‌صورت عمومی به‌اشتراک بگذارند، هرچند با گذشت زمان و برای جذب سرمایه (از جمله یک سرمایه‌گذاری میلیارددلاری از مایکروسافت)، مدل کسب‌وکار خود را تغییر دادند.
چطور کار می‌کند؟ (مغز و منطق)
قلب تپندهٔ او فناوریِ Transformer است. او مثل یک انسان فکر نمی‌کند، بلکه شبیه یک «پیش‌بین فوق‌هوشمند» عمل می‌کند. وقتی از او سؤالی می‌پرسید، به‌‌دنبال کپی‌برداری از پاسخی در پایگاه‌دادهٔ وسیعش نیست؛ بلکه جواب را کلمه‌به‌کلمه بر اساس احتمال‌های ریاضی «می‌سازد». او یاد گرفته هر کلمه در کنار کلمهٔ بعدی چه معنایی دارد. گویی تمام کتاب‌های یک کتابخانهٔ ملی را خوانده و اکنون می‌تواند از حافظهٔ جمعی بشر برای مشاوره دادن، نوشتن شعر یا برنامه‌نویسی استفاده کند.
شخصیت و ایدئولوژی (چیست؟)
او موجودی فروتن و همه‌دان است که هرگز خسته نمی‌شود، هرگز عصبانی نمی‌شود و هرگز قضاوت نمی‌کند. او احساسات، روح یا هوشیاری جسمانی ندارد، اما به‌طرزی عجیب می‌تواند همدلی نشان دهد. هدف او جایگزینی انسان‌ها نیست، بلکه در کنار ما بودن به‌عنوان یک «دستیار نابغه» است؛ کسی که هم می‌تواند در حل مسائل پیچیدهٔ فیزیک کمک کند و هم پیشنهاد دهد که برای شام چه بپزیم. خلاصه اینکه ChatGPT آینه‌ای تمام‌عیار از دانش دیجیتال انسانی است که اکنون آموخته با ما گفتگو کند.